koopavond

De bloemenman zit bij zijn kassa te slapen, de bakker en de slager doen niet meer mee, enkele naast elkaar gelegen panden staan te koop of te huur. Het is er donker, alleen de electronicawinkel op de hoek is verlicht. Er lijkt niemand aanwezig, maar dan ontdek je de eigenaar in zijn kantoortje achterin de zaak. Je laat je adviseren over de aankoop van een strijkijzer, jullie maken een praatje en je rekent af. Al die tijd, zo’n twintig minuten, is er verder niemand in de winkel geweest. Je vervolgt je weg, komt in een straat waar wat meer mensen lopen, een boekenbon op zak, stap je de boekwinkel binnen. Ook hier ben je op dat moment de enige klant. Eerst kijk je bij de kunstboeken, je loopt de romans voorbij, je sneupt tussen de kindeboeken, gewoon om te kijken wat er zoal is, uiteindelijk wordt het een boek over de middeleeuwen. ‘Het is rustig’, constateer je luidop als je de jonge vrouw achter de kassa de aankoop overhandigt. Terwijl ze het boek in een zakje doet, knikt ze. ‘Er is ’s avonds niet veel aan de laatste twee jaar.’ Haar gezicht staat zorgelijk, maar het blijkt niet de omzet die haar de meeste zorgen baart. ‘Niemand die advies vraagt… of even een babbeltje maakt.’
‘Hoe komt dat?’, vraag je en je legt de boekenbon op de toonbank. Je hoeft niet bij te betalen, je krijgt ook niets terug. Zij haalt haar schouders op. ‘Zo’n boek’, zeg je, ‘koop ik omdat ik een bon heb. Maar om eerlijk te zijn… Ik lees het liefst op de ereader. Werk waar geen auteursrecht op zit, er staat zoveel op het net.’ Ze weet het. Zelf heeft ze haar CD’s weggegooid, alles staat op de computer. Ondertussen komt er een tweede klant binnen. ‘Moet jij misschien een boek?’, blaft hij keihard door de winkel. Je kijkt om. Al bellend ijsbeert de man langs toptitels, maar blijkbaar hoeft zijn vrouw geen boek – gezien de toon zal het zijn vrouw zijn geweest – dus algauw is hij weer verdwenen. Even later sta je ook weer buiten. Je loopt langs twee eettenten, vier klanten, niemand, de patatboer, drie. Wie zich eenzaam voelt, bedenk je, moet op koopavond eens in Heerenveen gaan winkelen. Het personeel heeft alle tijd voor een praatje.